Hi\u00e7bir kurulu\u015f veya devlet idarecisiz olmaz. Her bir idareci de idare etti\u011fi m\u00fcessese veya devleti belli kanunlar ve yasalar ile idare eder. Zira yasalarla idare edilmeyen veya yasalar\u0131n h\u00e2kim olmad\u0131\u011f\u0131 yerlerde huzur ve saadetten bahsedilemez. \u015e\u00fcphesiz gayet geni\u015f ve b\u00fcy\u00fck olan ve insan akl\u0131n\u0131n hi\u00e7bir eksi\u011fini bulamad\u0131\u011f\u0131 bu \u00e2lemin bozulmadan m\u00fckemmel bir d\u00fczen ve intizam i\u00e7inde devam etmesi onun ne kadar m\u00fckemmel bir idare ile idare edildi\u011fini g\u00f6sterir. Ve o idare de hikmet ve adaletle her \u015feyi yapan, hi\u00e7bir \u015fey kendisine a\u011f\u0131r gelmeyen gayet m\u00fckemmel bir idarecinin bulundu\u011funu k\u00f6r g\u00f6zlere de g\u00f6sterir, ispat eder.<\/p>\n\n\n\n
Evet, \u00e2lemi bu \u015fekilde idare eden, d\u00fcnyay\u0131 yarat\u0131p insanlar\u0131 da ona g\u00f6nderip yerle\u015ftiren z\u00e2t\u0131n, onlar\u0131n saadet ve selametine vesile olabilecek kurallar\u0131 ve yasalar\u0131 koymamas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Bu hakikate g\u00f6re insanl\u0131k tarihine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, bug\u00fcne kadar insanlar\u0131n idaresini temin etmek i\u00e7in iki yol takip edilmi\u015ftir. Bu iki yola dair Bedi\u00fczzaman Hazretleri\u2019nin izah etti\u011fi bir k\u0131s\u0131m esaslar\u0131 anlatmaya \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131z.<\/p>\n\n\n\n
Birincisi<\/strong>: \u0130nsan akl\u0131n\u0131n ve felsefenin \u00fcr\u00fcn\u00fc olan Avrupa medeniyetinin ve demokrasisinin ortaya koydu\u011fu bozuk esaslard\u0131r. Bunlar\u0131 da be\u015f maddede toplamak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bunlar:<\/p>\n\n\n\n \u201cKimg\u00fc\u00e7l\u00fc ise o hakl\u0131d\u0131r\u201d der. \u201c<\/strong>B\u00fcy\u00fck bal\u0131k, k\u00fc\u00e7\u00fck bal\u0131\u011f\u0131 yutar.\u201d felsefesi ile hareket eder. Her zaman, g\u00fc\u00e7l\u00fc olan\u0131 hakl\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcnden zalimleri, zay\u0131flar\u0131 ezmeye ve zul\u00fcm etmeye cesaretlendirir. Senelerdir \u0130srail\u2019in Filistin halk\u0131na yapt\u0131\u011f\u0131 zul\u00fcm ve katliamlar, Amerika\u2019n\u0131n Irak gibi zay\u0131f \u00fclkelere yapt\u0131\u011f\u0131 m\u00fcdahaleler, M\u0131s\u0131r\u2019da s\u00fcper g\u00fc\u00e7lere dayanan ordunun yapt\u0131\u011f\u0131 m\u00fcdahale, Suriye\u2019de Esed rejiminin g\u00fc\u00e7l\u00fc devletlere dayanarak \u00e7oluk \u00e7ocuk demeden yapt\u0131\u011f\u0131 katliamlar vb. meydandad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Bunlara kar\u015f\u0131 medeniyet ve demokrasi havarileri seslerini \u00e7\u0131kartmad\u0131klar\u0131 gibi, o zalimlerin g\u00fc\u00e7l\u00fc olmalar\u0131na binaen hakl\u0131 olduklar\u0131na inan\u0131yorlar. Ve zul\u00fcmlerini ho\u015f g\u00f6r\u00fcp alk\u0131\u015fl\u0131yorlar.<\/p>\n\n\n\n \u0130\u015fte bu felsef\u00ee sistem bu kural ile kendine t\u00e2bi olanlar\u0131 zul\u00fcm batakl\u0131\u011f\u0131na s\u00fcr\u00fcklemi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n Avrupa medeniyeti, yap\u0131lan her i\u015f ve ortaya konulan her d\u00fc\u015f\u00fcncede menfaati esas yapar. Maddi menfaat ise, h\u0131rsl\u0131 insanlar\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layamad\u0131\u011f\u0131ndan, insanlar\u0131n bo\u011fu\u015fmalar\u0131na sebep olur. Yavuz Sultan Selim\u2019in \u201cBu \u00e2lem-i d\u00fcnya iki cihangire az, bir padi\u015faha kifayet edecek kadar vas\u00ee (geni\u015f) de\u011fil\u201d dedi\u011fi gibi, b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyan\u0131n saltanat\u0131 bir idareciye yeterli gelmedi\u011fine g\u00f6re, d\u00fcnyan\u0131n c\u00fcz\u00ee olan maddi menfaatleri hi\u00e7 kimseyi doyuramaz. \u0130\u015fte bu kural, fertlerin, milletlerin ve devletlerin menfaat \u00fczerine sava\u015fmalar\u0131n\u0131 ve kavgalar\u0131n\u0131 netice vermektedir.<\/p>\n\n\n\n Avrupa medeniyetine g\u00f6re fert ve toplum hayat\u0131n\u0131n devam\u0131, ancak m\u00fccadele ile m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u201cKurt olup ba\u015fkas\u0131n\u0131 yemezsen kurtlar gelip seni yer.\u201d d\u00fc\u015f\u00fcncesi ile hareket eder. E\u011fer bu m\u00fccadelede yenerse hakk-\u0131 hayat\u0131 var, ya\u015far. Yenilirse ya\u015fama hakk\u0131n\u0131 kaybeder.<\/p>\n\n\n\n H\u00e2lbuki d\u00fcnyada ya\u015fayan canl\u0131lar\u0131n % 99\u2019u hayatlar\u0131n\u0131 yard\u0131mla\u015fma ile devam ettirirken hayatlar\u0131n\u0131 m\u00fccadele ile devam ettirenler ise ancak canavar hayvanlar ve bir k\u0131s\u0131m zalim insanlar olmu\u015ftur ki, bunlar di\u011fer canl\u0131lara nispeten % 1 bile say\u0131lmayacak kadar azd\u0131rlar. Maalesef Avrupa medeniyeti, bu zalimane m\u00fccadele d\u00fcsturunu, insanlar\u0131n hayat\u0131n\u0131n devam\u0131 i\u00e7in de esas kabul etmi\u015ftir. B\u00f6ylelikle insanlar\u0131 birbirine k\u0131rd\u0131rmaya sebep olmu\u015ftur.<\/p>\n\n\n\n Irk\u00e7\u0131l\u0131k ise birbirine yard\u0131m edip dayanan gaflet, dalalet, riyak\u00e2rl\u0131k ve zul\u00fcmden olu\u015fmu\u015f bir hamurdur. Bu da toplumlar\u0131n birbiriyle sava\u015farak zul\u00fcm etmelerini netice verir. Birinci ve ikinci d\u00fcnya harpleri gibi sava\u015flar\u0131n bir\u00e7o\u011funa \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131k sebep olmu\u015ftur. B\u00fcy\u00fck kavim ve kabileler bu z\u00e2lim kural ile her zaman zay\u0131flar\u0131 ezmi\u015flerdir.<\/p>\n\n\n\n \u0130nsanlara yarayan ak\u0131l ve kalbin istediklerini bir tarafa b\u0131rakarak, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ad\u0131 alt\u0131nda, nefsin kendisine veya ba\u015fkas\u0131na zarar\u0131 olan arzu ve isteklerine uymay\u0131 esas yapar. Hayvanlar\u0131n ya\u015fad\u0131klar\u0131 h\u00fcrriyet ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc insanlar i\u00e7in de aynen kabul eder. Gayet de\u011ferli ve b\u00fct\u00fcn varl\u0131klar\u0131n sultan\u0131 olan insan\u0131, bu h\u00fcrriyet ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck anlay\u0131\u015f\u0131 ile hayvan seviyesine hatta daha a\u015fa\u011f\u0131s\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcr. En de\u011ferli varl\u0131k olan insan\u0131, konu\u015fan bir hayvan olarak kabul eder.<\/p>\n\n\n\n Avrupa medeniyeti, ortaya koydu\u011fu bu fasid kurallarla insanlar aras\u0131na \u00f6yle bir so\u011fukluk sokmu\u015f ki, karde\u015fleri bile karde\u015flikten \u00e7\u0131karmaktad\u0131r. Ve b\u00fct\u00fcn e\u015fyan\u0131n aras\u0131nda bir nevi\u2019 yabanc\u0131l\u0131k tohumunu ekmektedir. Ve her \u015feyi her \u015feye d\u00fc\u015fman yapmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Milliyet\u00e7ilik noktas\u0131nda g\u00f6stermi\u015f olduklar\u0131 fedak\u00e2rl\u0131k ge\u00e7icidir. \u00d6l\u00fcm denilen sonsuz bir ayr\u0131l\u0131kla s\u0131n\u0131rl\u0131d\u0131r. Fakat Avrupa medeniyetinde g\u00f6r\u00fclen g\u00fczellikler ve geli\u015fmi\u015f sanayi, tamamen \u0130slam medeniyetinden, Kur\u2019an\u2019\u0131n derslerinden ve semav\u00ee dinlerden al\u0131narak ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.[1]<\/sup><\/a><\/p>\n\n\n\n \u0130kincisi: <\/strong>\u0130slam medeniyetinin ortaya koydu\u011fu do\u011fru ve saadet vesilesi olan esaslard\u0131r. Bunlar\u0131 da be\u015f maddede toplamak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n Evet, \u0130slamiyet; \u2018Kim davas\u0131nda hakl\u0131 ve samimi ise, o kuvvetlidir\u2019 der. Zira \u0130slamiyet hakl\u0131 olanlar\u0131n dayad\u0131klar\u0131 nokta olur. B\u00fct\u00fcn M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n da hakl\u0131 olanlar\u0131n arkas\u0131nda olmas\u0131n\u0131 emreder ve b\u00f6ylelikle zay\u0131f olan hakl\u0131n\u0131n da kuvvetli hale gelmesini temin eder.<\/p>\n\n\n\n Bu d\u00fcstur, zay\u0131f olan mazlumu, zalim olan g\u00fc\u00e7l\u00fcn\u00fcn zulm\u00fcnden muhafaza eder; adaletin tecellisine vesile olur. \u0130slam kad\u0131s\u0131n\u0131n zay\u0131f bir Yahudi\u2019ye kar\u015f\u0131 Hz. Ali\u2019yi su\u00e7lu bulmas\u0131, Selahaddin-i Eyyub\u00ee\u2019yi g\u00fc\u00e7s\u00fcz bir Hristiyan\u2019a kar\u015f\u0131 mahk\u00fbm etmesi, Fatih Sultan Mehmed\u2019i bir Rum mimar\u0131na kar\u015f\u0131 cezaland\u0131rmas\u0131, akl-\u0131 selim sahipleri i\u00e7in \u0130slamiyet\u2019in hakka dayanan ne kadar \u00e2dil bir din oldu\u011funu g\u00f6steren \u00f6rneklerden birka\u00e7\u0131d\u0131r. Malum oldu\u011fu \u00fczere bu z\u00e2tlar \u0130slam\u00ee devletlerin idarecileri ve herkesin kabul etti\u011fi en g\u00fc\u00e7l\u00fc \u015fahsiyetlerdendir.<\/p>\n\n\n\n Evet, \u0130slam medeniyeti, \u062e\u064e\u064a\u0652\u0631\u064f \u0627\u0644\u0646\u064e\u0651\u0627\u0633\u0650 \u0645\u064e\u0646\u0652 \u064a\u064e\u0646\u0652\u0641\u064e\u0639\u064f \u0627\u0644\u0646\u064e\u0651\u0627\u0633\u064e <\/strong>\u201c\u0130nsanlar\u0131n en hay\u0131rl\u0131s\u0131 insanlara daha faydal\u0131 olan\u0131d\u0131r.\u201d[2]<\/sup><\/a>, \u0633\u064e\u064a\u0650\u0651\u062f\u064f \u0627\u0644\u0652\u0642\u064e\u0648\u0652\u0645\u0650 \u062e\u064e\u0627\u062f\u0650\u0645\u064f\u0647\u064f\u0645\u0652 \u201c\u0130nsanlara hizmet eden onlar\u0131n efendisidir.\u201d[3]<\/sup><\/a> gibi emirlerle toplumun hayat\u0131n\u0131n devam\u0131 i\u00e7in fazilet ve r\u0131za-y\u0131 \u0130lah\u00eeyi hedef g\u00f6sterir. \u2018Herkesin gayesi ba\u015fkas\u0131na faydal\u0131 olmak ve Cenab-\u0131 Hakk\u2019\u0131n r\u0131zas\u0131n\u0131 esas yapmakt\u0131r\u2019, der. Bu \u015fefkat ve merhamet d\u00fcsturu ile toplum aras\u0131ndaki sevgi ve sayg\u0131 hislerini uyand\u0131r\u0131r. Bu vesile ile topluma huzurlu bir hayat kazand\u0131r\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Evet, g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi \u00e2lemde varl\u0131klar\u0131n hayatlar\u0131 %99 yard\u0131mla\u015fma ile devam etmektedir. \u0130slam medeniyeti de insanlar\u0131n bir arada ya\u015famalar\u0131n\u0131n devam\u0131 i\u00e7in o yard\u0131mla\u015fma kanununu esas kabul etmi\u015ftir. Zira hava, su, toprak ve g\u00fcne\u015f, bitkilerin yard\u0131m\u0131na; bitkiler, hayvanlar\u0131n; hayvanlar ise insanlar\u0131n yard\u0131m\u0131na ko\u015far. Hatta yedi\u011fimiz yeme\u011fin zerreleri h\u00fccrelerin yard\u0131m\u0131na ko\u015fmaktad\u0131r. Bu da evrende yard\u0131mla\u015fma kanununun ne kadar kuvvetli ve esasl\u0131 oldu\u011funu, g\u00f6ren ve anlayan herkese ispat eder. Yard\u0131mla\u015fma d\u00fcsturu da, toplum aras\u0131nda kucakla\u015fmay\u0131, \u015fefkat ve merhametin olu\u015fmas\u0131n\u0131 netice verir.<\/p>\n\n\n\n \u0130slam medeniyeti, yery\u00fcz\u00fcne iman ve tevhid iktiz\u00e2s\u0131yla, bir karde\u015flik yuvas\u0131 nazar\u0131yla bakt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in b\u00fct\u00fcn insanlar\u0131 ve \u00f6zellikle M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 birbirine ba\u011flayan ba\u011f\u0131n karde\u015flik oldu\u011funu, insanlar\u0131n ayn\u0131 anne babadan geldiklerini kabul eder. Bu esas ise milletlerin, kabilelerin aras\u0131ndaki irtibat\u0131 sa\u011flar ve birbirleriyle tan\u0131\u015fmalar\u0131na ve yard\u0131mla\u015fmalar\u0131na vesile olur.<\/p>\n\n\n\n Evet, \u0130slam medeniyetinin kabul etti\u011fi h\u00fcrriyet ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck, ferdin ne kendisine ne de ba\u015fkas\u0131na zarar vermeyecek \u015fekilde serbest olmas\u0131d\u0131r. Yani ak\u0131l ve kalbin \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kabul etmekle beraber, nefsin de kendisine veya ba\u015fkas\u0131na zarar\u0131 dokunabilecek arzu ve isteklerine engel olmakt\u0131r. B\u00f6yle bir \u00f6zg\u00fcrl\u00fck, insanla birlikte do\u011fan, engel olunmamas\u0131 gereken Allah\u2019\u0131n verdi\u011fi bir nimettir. Bu \u00f6zg\u00fcrl\u00fck, ayn\u0131 zamanda iman\u0131n da bir \u00f6zelli\u011fidir. Zaten Cenab-\u0131 Hakk\u2019\u0131n insanlara buyurdu\u011fu emirler ve \u00f6n\u00fcne koydu\u011fu \u00f6l\u00e7\u00fcler, hep insan i\u00e7indir ve ona yarayan \u015feylerdir, yasak etti\u011fi g\u00fcnahlar ise hep zararl\u0131 olan \u015feylerdir.<\/p>\n\n\n\n Demek ger\u00e7ek \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011fe kavu\u015fmak, Cenab-\u0131 Hakk\u2019\u0131n emir ve yasaklar\u0131na uymak ile m\u00fcmk\u00fcn olabilir. Bu ihmal edildi\u011fi nisbette, nefis ve \u015feytan\u0131n esaretine girilerek \u00f6zg\u00fcrl\u00fck kaybedilir. Evet, insan i\u00e7in ger\u00e7ek h\u00fcrriyet ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck, Allah\u2019a hakiki kul olmaklad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Hul\u00e2sa: \u201cK\u00e2firlerin medeniyetiyle m\u00fc’minlerin medeniyeti aras\u0131ndaki fark \u015fudur:<\/p>\n\n\n\n Birincisi: <\/strong>Avrupa Medeniyeti, medeniyet libas\u0131n\u0131 giymi\u015f korkun\u00e7 bir vah\u015fettir. Zahiri parl\u0131yor, b\u00e2t\u0131n\u0131 da yak\u0131yor. D\u0131\u015f\u0131 s\u00fcs, i\u00e7i pis, g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fc be\u011fenilmi\u015f, ahlak\u0131 ise tam z\u0131dd\u0131na bir \u015feytan gibidir.<\/p>\n\n\n\n \u0130kincisi: <\/strong>\u0130slam Medeniyeti ise b\u00e2t\u0131n\u0131 nur, zahiri rahmet, i\u00e7i muhabbet, d\u0131\u015f\u0131 uhuvvet (karde\u015flik,) sureti muavenet, (g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fc insanlar aras\u0131nda yard\u0131mla\u015fma,) ahlak\u0131 \u015fefkat, cazibedar bir melektir.<\/p>\n\n\n\n Evet, m\u00fc\u2019min olan kimse, iman ve tevhid iktiz\u00e2s\u0131yla, k\u00e2inata bir mehd-i uhuvvet (yani karde\u015flik yuvas\u0131) nazar\u0131yla bakt\u0131\u011f\u0131 gibi; b\u00fct\u00fcn mahl\u00fbkat\u0131, bilhassa insanlar\u0131, bilhassa \u0130sl\u00e2mlar\u0131 birbiriyle ba\u011flayan ip de ancak uhuvvettir. \u00c7\u00fcnk\u00fc im\u00e2n b\u00fct\u00fcn m\u00fc\u2019minleri bir baban\u0131n cenah-\u0131 \u015fefkati (\u015fefkat kanad\u0131) alt\u0131nda ya\u015fayan karde\u015fler gibi karde\u015f addediyor. [4]<\/sup><\/a><\/p>\n\n\n\n K\u00fcf\u00fcr ise \u00f6yle \u015fedid bir b\u00fcrudettir (so\u011fukluktur) ki, karde\u015fleri bile karde\u015flikten \u00e7\u0131kar\u0131r. Ve b\u00fct\u00fcn e\u015fyada bir nevi ecneb\u00eelik (yabanc\u0131l\u0131k) tohumunu eker. Ve her \u015feyi her \u015feye d\u00fc\u015fman yapar. Evet, hamiyet-i milliyelerinde bir uhuvvet (milli duygularla ortaya \u00e7\u0131kan bir karde\u015flik) varsa da, muvakkattir (ge\u00e7icidir.) Ve ezel\u00ee, ebed\u00ee iftirak ve firakla muttas\u0131l ve mahduttur. (Sonsuz bir ayr\u0131l\u0131kla ku\u015fat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.)<\/p>\n\n\n\n Ama k\u00e2firlerin medeniyetinde g\u00f6r\u00fclen meh\u00e2sin (g\u00fczellikler) ve y\u00fcksek terakkiy\u00e2t ve sanayi ise bunlar tamamen medeniyet-i \u0130sl\u00e2miyeden, Kur’\u00e2n’\u0131n ir\u015f\u00e2d\u00e2t\u0131ndan, edy\u00e2n-\u0131 sem\u00e2viyeden in’ik\u00e2s ve iktibas edildi\u011fi (onlardan al\u0131nd\u0131\u011f\u0131), Lemeat ile S\u00fcnuhat nam\u0131ndaki eserlerimde istenildi\u011fi gibi izah ve ispat edilmi\u015ftir. <\/p>\n\n\n\n \u0641\u064e\u0631\u064e\u0627\u062c\u0650\u0639\u0652\u0647\u064f\u0645\u064e\u0627 \u062a\u064e\u0631\u0670\u0649 \u0641\u06ea\u06cc\u0647\u0650\u0645\u064e\u0622 \u0627\u064e\u0645\u0652\u0631\u064b\u0627 \u0639\u064e\u0638\u0656\u064a\u0645\u064b\u0627 \u062a\u064e\u063a\u064e\u0627\u0641\u064e\u0644\u064e \u0639\u064e\u0646\u0652\u0647\u064f \u0627\u0644\u0646\u064e\u0651\u0627\u0633\u064fName=35; HotwordStyle=BookDefault;<\/strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n \u201cO halde o ikisine m\u00fcracaat et; onlarda insanlar\u0131n kendisinden gaflet ettikleri b\u00fcy\u00fck bir i\u015f g\u00f6receksin.\u201d[5]<\/sup><\/a><\/p>\n\n\n\n Not<\/strong>: Bizim bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131m\u0131z\u0131 istikametli hale getirecek bir ger\u00e7e\u011fi de ifade etmek gerekmektedir. Demokrasi<\/strong> tabiri, insan akl\u0131n\u0131n ve Avrupa medeniyetinin bir \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr, semavi de\u011fildir. Bir\u00e7ok maddeleri \u0130slamiyet\u2019e z\u0131t oldu\u011fundan bunu savunmak insan\u0131 mesul eder. Zira o tabirle akla gelen ilk mana da budur.<\/p>\n\n\n\n [1]<\/a> Bedi\u00fczzaman, Mesnev\u00ee-i Nuriye, Hayrat Ne\u015friyat, Osmanl\u0131ca N\u00fcshas\u0131, Isparta, 2015, s. 83<\/p>\n\n\n\n [2]<\/a> Acl\u00fbn\u00ee, Ke\u015ff\u00fc\u2019l-Haf\u00e2, D\u00e2ru\u2019l-K\u00fct\u00fcbi\u2019l-\u0130lmiyye, 3. Bask\u0131, Beyrut, 1988, c. 1, s. 393, Hadis No: 1254<\/p>\n\n\n\n [3]<\/a> M\u00fcn\u00e2v\u00ee, Feyz\u00fc’l-Kad\u00eer \u015eerhu’l-C\u00e2mi’i’s-Sa\u011f\u00eer, Daru\u2019l-Marife, \u0130kinci Bask\u0131, Beyrut, 1972, c. 4, s. 122, Hadis No: 9752<\/p>\n\n\n\n
\n\n\n\n